Berichten

Waarom studeert iedereen niet in deeltijd?

studie

Gewoon gaan werken

Mijn zoon heeft vorig jaar zijn Havo diploma gehaald. Op dit moment is hij fulltime aan het werk en dat bevalt hem uitstekend. Overdag hard werken en ’s avonds en in het weekend lekker chillen. Geen geldproblemen, geen zorgen, het leven is goed. Hij houdt niet van leren, maar hij snapt dat als hij wat wil bereiken in zijn leven dat hij hiervoor toch aan de bak moet. Fulltime aan de studie heeft hij geprobeerd, maar is niet zijn ding. En wat ga je eigenlijk studeren? Een tussenjaar willen we het niet noemen, voor ons is hij student af en onderdeel geworden van het werkende leven.

Zelfde carrièrepad

Ikzelf heb het niet veel anders gedaan. Ik heb mijn Havo gehaald en ben daarna via een project voor werklozen in de automatisering terecht gekomen. In die tijd was daar veel werk in en iedereen kon omgeschoold worden, zelfs de schoolverlaters. De automatisering was in opkomst. Het volgen van een aantal Ambi-modules en 3 maanden stage lopen was een laagdrempelige manier om te kijken of de ICT iets voor mij was. Na dat jaar ben ik gaan werken bij een cargadoor op de automatiseringsafdeling en ben in de avonduren mijn HEAO diploma gaan halen.

Werken en leren, een goede combinatie

Een drukke tijd met een 38-urige werkweek en daarbij ook nog 12 uur school verdeeld over 3 avonden. Daarnaast had je nog het nodige huiswerk. Veel van wat ik ’s avonds leerde kwam overdag in de praktijk langs. Op de Havo heb ik me vaak afgevraagd waarvoor ik bepaalde dingen moest leren, zag daar vaak het nut niet van in. Op de HEAO had ik daar geen enkele moeite meer mee. Ik wist waarom ik er zat en had overdag gelijk profijt van mijn studie. Zowel de avond- als het dagonderwijs duurde 4 jaar. De mindere lesuren van de avondschool werd mogelijk door het schrappen van de stage en de onnodige vakken zoals de vreemde talen en gym.

Deeltijd is nu beter

Ik heb me verdiept in het HBO deeltijd onderwijs van wat er nu is. Aangezien mijn zoon erg op mij lijkt zie ik hem overdag niet meer naar school gaan. Op de Hogeschool in Rotterdam is het erg goed mogelijk om deeltijd onderwijs te volgen. Veel beter dan 30 jaar geleden. Je kan gewoon 4,5 dag werken en 1 middag en avond in de week naar school. 8 uur onderwijs naast je baan. Je zal waarschijnlijk wel veel tijd moeten investeren aan de zelfstudie thuis. Het aantal uren dat daar voor stond, heb ik zelf nooit zo ervaren. Mijn Havo heb ik doorgeworsteld al mijn verdere avondopleidingen gingen voor mijn gevoel vanzelf.

De frustraties van dagonderwijs

Ik hoor veel van vriendinnen, waar van hun kinderen dagonderwijs volgen, dat ze balen van de hoeveelheid tijd hun kinderen thuis zijn en bankhangen. In de voltijd studie brengen de studenten niet veel meer tijd dan de 8 uur die staat voor het deeltijdonderwijs op school door. De rest van de tijd werken ze aan projecten, misschien doen ze wat huiswerk en hebben een bijbaantje om wat geld te verdienen. Ze komen laat uit bed, gaan er laat heen en hebben veel tijd om te chillen. Op kamers gaan de meeste niet, want dat is duur en onnodig omdat de opleiding dichtbij is. Als ouders zie je op deze manier veel te veel en frustreert het enorm. Dan heb ik het nog niet gehad over het wisselen van studie en het nemen van een tussenjaar.

Het nieuwe onderwijs is deeltijd

Waarom gaat niet iedereen gewoon werken en daarbij een studie doen? Op deze manier heeft de opleiding veel meer nut. Je hebt geen studiefinanciering nodig, want van je inkomen kan je je studie betalen. Je hebt door je werk een goede dag invulling. Er gaat niets boven regelmaat. En als je zorgt dat je begint met werken bij een bedrijf dat aansluit op je school of andersom dan versterkt dat elkaar. Je kan je zeker op het HBO afvragen of het dagonderwijs nog wel bestaansrecht heeft. Gewoon er ook een werken en leren traject van maken.

De duidelijkheid komt vanzelf

Of mijn zoon dit daadwerkelijk gaat doen dat weet ik nog niet. Als het dit jaar niet is, dan misschien wel volgend jaar. Het maakt niet zoveel uit. Hij is aan het werken en komt er wel achter wat bij hem past en waar hij lol in heeft. Zodra dit helemaal duidelijk voor hem is, dan komt ongetwijfeld het moment dat hij daar beter in wil worden. De deeltijd opleiding is dan snel gevonden en deze zal hij het net als ik gemakkelijk afronden. Deeltijd leren is beter geregeld en ik word er zelf enthousiast van. Eens kijken of er nog een leuke HBO opleiding voor mij bij zit. Dan kan ik mijn kwartet volmaken.

Wat is de belangrijkste gewoonte om je rijk te voelen?

gewoonte

Geld overhouden

De enige manier om rijker te worden is door er maandelijks voor te zorgen dat er meer geld overblijft dan dat er wordt uitgegeven. Zo simpel is het, maar in de uitvoering blijkt het toch vaak lastiger te zijn. De makkelijkste manier om het te regelen is door bij het ontvangen van je inkomen gelijk een bepaald bedrag automatisch over te boeken naar je spaarrekening. En van dit gespaarde geld blijf je dan vanaf. Kies dus een spaarrekening die niet bij dezelfde bank loopt als je betaalrekening. Maak het jezelf niet te gemakkelijk om het geld weer terug te boeken.

Aanpassingen bij meer inkomsten

Op deze manier kom je niet in de verleiding om het geld toch uit te geven. Het is al verdwenen van je betaalrekening en is niet meer beschikbaar. Er komt ongetwijfeld een moment waarop je meer gaat verdienen. Het is dan belangrijk om gelijk de helft van de extra inkomsten ook te gaan sparen. Op deze manier wen je niet aan extra inkomen. Je gaat extra sparen, dus je vermogen groeit verder. De andere helft zorgt ervoor dat je ook meer geld te besteden hebt, zodat je in het dagelijks leven profiteert van je salarisverhoging.

Eenvoudig maar doeltreffend

Dit is de manier waarop wij ons vermogen hebben opgebouwd, via een eenvoudige gewoonte. Ben je op dit moment nog niet automatisch aan het sparen dan wordt de hoogste tijd dat je hiermee begint. Welk bedrag is eigenlijk niet relevant, als je maar start. Op dit moment bouw je nog niets op en heb je dus nog niet ervaren wat geld op je bankrekening met je doet. Het geeft een rustig gevoel, wetende dat je geld achter de hand hebt. Ben je eenmaal begonnen dan is de kans groot dat je er enthousiast van wordt. Maandelijks meer gaan sparen is dan zo geregeld.

Basisregel voor iedereen

Begin je net met geld verdienen dan is dit dus het eerste waar je gelijk mee moet beginnen. Zorg dat je niet al je geld opmaakt, maar het tegenovergestelde is vaak juist wat gebeurt. We zijn zo blij met ons inkomen dat we direct allemaal mogelijkheden zien. Ik merk het bij mijn zoon. Net begonnen met werken en wil wel graag een auto hebben, of ik het geld hiervoor niet even aan hem kan voorschieten. Sparen ervoor duurt te lang en hij kan het dadelijk toch betalen. De verleidingen zijn overal en met een inkomen zijn er ineens veel leningen mogelijk. Voor je het weet heb je veel verplichtingen waar een groot deel van je inkomen voor nodig is.

Boven je stand leven

Door veel verplichtingen aan te gaan, leef je boven je stand. Je hebt spullen aangeschaft met een lening, omdat je het niet direct kan betalen. Dit is zo gewoon geworden, we kopen alles op afbetaling, een huis, een auto, keuken, cv’s, zonnepanelen, telefoons noem maar op. Mocht er iets met je inkomen gebeuren, dan kom je door de vele verplichtingen gelijk in de problemen. Sparen voor iets is bijna aan het uitsterven. We willen iets hebben en we willen het nu. Sparen is al langer een negatief woord en dat is er, met de lage rente op de spaarrekening, niet beter op geworden. Als je spaart dan ben je super degelijk.

Een nieuwe trend

Toch is sparen de enige manier om vermogen op te bouwen, een goede gewoonte om meer rust in je leven te hebben. Hoe zorgen we ervoor dat sparen hip wordt en we trots worden op een heleboel geld op de bank? Grotere huizen, duurdere auto’s, de nieuwste merkkleding, de laatste versie van de telefoon daar draait het tegenwoordig om. Niet mee doen is lastig, je wijkt af van de rest en je succes is niet zichtbaar. Daar moet je stevig voor in je schoenen staan, maar dan krijg je er veel vrijheid voor terug. Sparen maakt rijk op heel veel verschillende manieren. Basisregel 1, zet iedere maand automatisch geld weg. Zou mijn zoon het al geregeld hebben?

Het leven kan ineens anders zijn

geniet

In één keer volwassen

Afgelopen week zijn wij met onze neus op de feiten gedrukt. Geniet van het leven, want het kan zo voorbij zijn. Mijn zoon was met vrienden op vakantie in het buitenland en hebben daar een scooterongeluk gehad. Door het verlies van controle over de scooter is één van hen door een hotelruit gegaan, waardoor hij ernstig gewond is geraakt. Door goed en snel handelen van zijn vrienden komt hopelijk alles goed, maar dit was geen vanzelfsprekendheid. In een ander land, met een andere taal en een andere gezondheidszorg hebben ze een aantal spannende uren meegemaakt. Ze waren allemaal al 18 jaar, maar zijn nu ineens volwassen. We hadden het graag op een andere manier gezien.

Het leven is niet altijd feest

De gebeurtenis heeft er flink ingehakt en alhoewel de vakantie nog maar halverwege was, was deze ineens over. Als je vriend in het ziekenhuis ligt, is het moeilijk om te gaan feesten. Voor zo goed en kwaad als het ging hebben ze er het beste van gemaakt. Daarbij zorgen alle emoties ervoor dat ze geen energie hadden om veel te ondernemen. Met elkaar hebben ze heel wat te verwerken en hebben op deze manier een vakantie gehad die ze nooit meer zullen vergeten.

Belangrijke lessen

Natuurlijk kan je niet gaan leven met het idee dat je leven ieder moment over kan zijn, maar deze 18-jarigen zijn wel met hun neus op de feiten gedrukt. Gelukkig was er geen drank in het spel, want dan was het verhaal heel anders gelopen. Neemt niet weg dat iedereen direct de conclusie trekt dat dit waarschijnlijk wel het geval was. Jongeren in het buitenland veroorzaken veel problemen door overmatig drankgebruik en ook al geldt dat niet voor jou, je wordt wel op die manier behandeld en zeker door de politie daar. Drank had alles nog erger gemaakt en dat beseffen ze heel goed.

Stappen is echt heel duur

In plaats van iedere avond te gaan stappen, zijn ze nu een paar keer gaan eten met elkaar. Een biertje bij je pizza is een stuk goedkoper dan de drankjes in de uitgaansgelegenheden. Het scheelt echt heel veel geld als je niet iedere avond gaat stappen. Ze wisten het wel, maar het resultaat daadwerkelijk op je bankrekening zien geeft toch een andere ervaring. De plannen om dit in Nederland weer te compenseren zijn al gemaakt, maar misschien is er toch een zaadje geplant.

Wat ik heb geleerd

Wat ik in ieder geval ervaren heb, is dat ik een zoon heb die ik wel om een boodschap kan sturen. Hij redt zichzelf wel en blijkbaar ook in zo’n vervelende situatie. Hij heeft goede vrienden die samen veel lol kunnen maken, maar ook voor elkaar zorgen als de nood aan de man is. Loslaten blijft lastig en als er zoiets gebeurt wil je niets liever dan er voor ze zijn en de zorg uit handen nemen. Het is goed om te beseffen dat hij ons daarvoor niet meer nodig heeft.

Het leven gaat gewoon door

Je gevoel zegt je nu dat je hem toch meer moet beschermen. Het leven is kwetsbaar en het kan zomaar over zijn. Ik kan er wel boven op gaan zitten, maar zoals juf Ank uit De Luizenmoeder heel visueel aangaf: Als je wilt dat je kind omhoog klimt, moet je er vooral niet bovenop gaan zitten. Hoe lastig het ook is, maar mijn zoon heeft recht op zijn eigen problemen en ervaringen. Deze gebeurtenis is vormend voor deze jongens, maar hopelijk houden ze vertrouwen in het leven. De belangrijkste les is in ieder geval: geniet van het leven met de juiste maten.

Mijn zoon wordt volwassen, eindelijk!

volwassen

Financiële consequenties bij 18 jaar

Komende maand is het zover dan wordt mijn zoon volwassen. We ontvangen vanuit de banken, zorgverzekeraar, SVB en het DUO al de nodige brieven die het heugelijke feit aankondigen. Met 18 jaar gaan er zaken veranderen. De kinderbijslag stopt, maar als je kind nog op de middelbare school zit dan heeft het recht op een tegemoetkoming scholieren. Starten ze, net zoals mijn zoon, aan een vervolgopleiding dan stopt ook deze bijdrage en kunnen ze voor hun studiekosten eventueel studiefinanciering aanvragen bij het DUO.

Ook de ziektekosten veranderen

Op dit moment is hij voor zijn ziektekosten nog bij ons op de polis gratis meeverzekerd, maar vanaf zijn 18e is dit niet meer het geval. Hij moet een premie gaan betalen en krijgt zijn eigen verplicht eigen risico. Ook zijn tandartskosten moet hij zelf gaan betalen. Via de zorgtoeslag kan hij van de belastingdienst een deel van zijn maandpremie terugontvangen, maar dan moet hij niet teveel vermogen hebben of bijverdienen en het wel aanvragen. Veranderingen die er voor zorgen dat hij zijn eigen boontjes moet gaan doppen.

Alleen meekijken met toestemming

Vanaf zijn 18e is hij ook zelf verantwoordelijk voor zijn financiën. Als ouders hebben we geen zicht meer op zijn bankrekeningen. Het kan wel, maar dan moet hij daar toestemming voor geven. Mijn zoon kennende gaat hij daarmee niet akkoord. De vraag is of we het eigenlijk wel willen. Zoonlief moet de verantwoording volledig voelen om er goed mee om te leren gaan. Als hij iets van een vangnet bespeurt dan zal hij daar, als het hem uitkomt, dankbaar gebruik van maken.

School zijn eigen verantwoordelijkheid

Loslaten in vertrouwen, ik blijf het wel lastig vinden. Maar afgelopen maand hebben wij een zeer positieve ervaring mogen meemaken. Zoonlief heeft dit schooljaar havo-examen gedaan. Aan het begin van het jaar werd gelijk duidelijk dat hij niet het gedrag ging vertonen wat wij wel verwachten van iemand die wil slagen. Na een goed gesprek hebben we de verantwoordelijkheid van zijn schoolprestaties volledig bij hem neergelegd. Magister van onze telefoons en geen aansporingen meer van onze kant om te gaan leren.

Zijn financiën, zijn zorg

Hoe hij het precies gedaan heeft weten wij niet, maar hij is zonder onvoldoendes geslaagd. Blijkbaar kan hij goed inschatten wat hij daadwerkelijk moet doen. In ieder geval heeft hij ons vertrouwen niet beschaamd. Met dit goede gevoel gaan we zijn financiën loslaten en de verantwoordelijkheid volledig bij hem neerleggen. Best weer een hele stap. Kleedgeld was niet direct een succes en zijn financiële planning, zelfs op de korte termijn, is nog niet om over naar huis te schrijven. Geld moet rollen en zeker niet te lang op een rekening staan. Het loslaten wordt naar een hoger plan gebracht.

De gans onder bewindvoering

Zijn volledige financiën loslaten doen we nog niet. Wij zijn namelijk al heel vroeg begonnen met een gans voor onze zoon te creëren. Ook deze gans zou met 18 jaar volledig onder de verantwoording van mijn zoon komen. We zijn toch nog wel een beetje watjes. De kans op een geslachte gans zouden we echt heel zonde vinden, we zijn hem nog aan het vetmesten. In samenspraak met zoonlief hebben we besloten om voor de gans bewindvoering te regelen. Het slachten van de gans is niet direct onze zorg, maar de herinvestering van de eieren zou zo maar kunnen verdwijnen in goudgele rakkers met een witte schuimkraag.

Geld verdienen met je studiefinanciering

Studiefinanciering

Ga je tegenwoordig studeren dan wordt dit nog maar gedeeltelijk gesponsord vanuit de overheid. Voorheen had je als student recht op studiefinanciering en deze hoefde je niet terug te betalen. Voor MBO studenten van niveau 1 en 2 geldt dit nog wel, voor hen is de studiefinanciering nog steeds een gift.

Voor alle andere studenten gelden sinds september 2015 andere regels. De nieuwe studiefinanciering bestaat uit 4 onderdelen: lening, aanvullende beurs, studentenreisproduct en collegegeldkrediet. Afhankelijk van het inkomen van je ouders heb je recht op een aanvullende beurs. Samen met het studentenreisproduct valt deze onder de prestatiebeurs. Haal je binnen 10 jaar je diploma dan hoef je dit geld niet terug te betalen.

De lening en het collegegeldkrediet moeten wel terugbetaald worden. Het maakt voor het bedrag wat je wilt lenen niet uit of je thuis of uitwonend bent. Iedere student kan ongeveer €900 per maand lenen. Hierin is het collegegeldkrediet nog niet meegenomen. Afhankelijk van de hoogte van je collegegeld kan je daar ook een lening voor krijgen. Al met al betekent dit dat als je maximaal leent je aan het eind van een normale studieduur (4 jaar) €50.000 schuld hebt opgebouwd. Je mag voor een 4-jarige studie 7 jaar lenen, dus de schuld kan oplopen tot meer dan €80.000.

Voor het geld dat in 2017 geleend wordt, geldt dat de rente voor deze lening voor de komende 5 jaar 0% is. We kunnen dus gratis geld krijgen wat we pas na het afronden van de studie hoeven terug te betalen. Over dit terugbetalen mogen we dan ook nog eens 35 jaar doen. Ik zie verdienmogelijkheden, want met geld kan je geld maken. Als je het geleende geld alleen al op een bankrekening zet, dan krijg je er al meer voor terug. Niet heel veel, maar er zijn ongetwijfeld betere opties.

Je kan het geld investeren, zodat je er meer rendement meemaakt. Risico lopen met geleend geld is niet echt slim, maar ja hoeveel risico loop je nou echt. Het geld dat je leent kan je kwijtraken, maar je hebt heel veel tijd om het terug te betalen. Ik hoorde ook dat iemand al maximaal aan het lenen is om een spaarpotje op te bouwen, zodat ze dadelijk makkelijker een huis kan kopen. Maar hoezo het geld sparen? Je kan het geld natuurlijk ook gebruiken om je leven wat leuker te maken. Een auto, scooter of een verre reis om het zware leven van de student wat te veraangenamen.

Ik weet niet hoeveel ‘misbruik’ er wordt gemaakt van de nieuwe studiefinanciering. Het geld is natuurlijk bedoeld om te investeren in je eigen ontwikkeling. Maar het wordt wel makkelijk gemaakt om het te krijgen. Daarnaast hoef je er op dit moment niets voor te betalen. Ik denk dat voor een grote groep jongeren de verleiding enorm is. Waarom alleen lenen wat je nodig hebt, waarom niet maximaal?

Bij ons speelt het allemaal nog niet, maar hoe erg is het om te lenen onder deze condities en ben je niet dom als je er niet maximaal gebruik van maakt? Robert Kiyosaki pleit ervoor om zoveel mogelijk schulden op te bouwen, met als kanttekening dat het geld wel geïnvesteerd wordt in bezittingen die geld opleveren. Dus niet in auto’s, uitgaan en vakanties, want dat kost alleen geld en levert geen geld op. Als je het slim speelt begin je al met opbouwen van passief inkomen tijdens je studie. Als het rendement geherinvesteerd wordt, dan kan de aflossing van je schuld misschien wel vanuit je passief inkomen gefinancierd worden.

Voor mezelf zou ik dit wel aandurven. Ik weet dat ik niet in de verleiding kom om het te verbrassen, want daar zit natuurlijk het grootste risico. De uitdaging is bij jongeren nog groter, want ze krijgen voor het eerst met een behoorlijk bedrag op hun bankrekening te maken. Hoe sterk zijn ze dan om dit ook daadwerkelijk te gaan sparen. Als ouders ben je met 18 jaar de controle over hun bankrekening kwijt, dus goed in de gaten houden wordt lastig. De kans is groot dat het geld aan het eind van de studie op is. Onafhankelijk van de hoeveelheid geld dat daadwerkelijk geleend is. Ik weet in ieder geval één iemand waar dit voor geldt.

We hebben de stekker eruit getrokken

We hebben de stekker eruit getrokken

Een paar maanden geleden heb ik mijn twijfels al uitgesproken over het kleedgeld van mijn zoon. Het is toch zover gekomen dat we ermee gestopt zijn. De reden hiervoor is dat het geld niet besteed werd aan kleding, maar wel aan drank en sigaretten. We bleven maar wachten op het moment dat hij last zou krijgen van een tekort. Helaas vindt hij kleding minder belangrijk en dat moment bleef dus uit. Wel waren wij door het storten van kleedgeld zijn slechte gewoontes aan het faciliteren.

Het stoppen zorgt op dit moment wel voor rust, maar het is geen blijvende oplossing. Mijn zoon zal toch met geld moeten leren omgaan. Hij leeft erg bij de dag en een beetje vooruitkijken is er niet bij. Zelf geeft hij ook aan dat het makkelijker is als er geen geld op zijn rekening staat, dan komt hij ook niet in de verleiding om het uit te geven. Zou het niet kunnen plannen nog te maken hebben met zijn puberbrein of hebben mijn partner er ik gewoon een levensgenieter op aarde gezet? We leven nu, wie dan leeft, wie dan zorgt.

Naast het feit dat hij geen kleedgeld ontvangt, krijgt hij ook geen salaris meer. Hij is met zijn bijbaantje gestopt, want dat kost doordeweeks teveel tijd. Liever heeft hij iets in het weekend en daar gaat hij nu naar op zoek. Dit zorgt ervoor dat hij aanzienlijk minder geld te besteden heeft. Ik denk dat dit geen kwaad kan. Hopelijk komt hij er nu achter dat zijn geld gewoon een keer op raakt en dat hij keuzes moet maken. Waarschijnlijk een nieuwe ervaring voor hem.

Het is allemaal wel leuk dat we door het dichtdraaien van de geldkraan er voor zorgen dat hij minder verkwist, maar dit is niet de oplossing. Hij zal toch, net als iedereen, met geld moeten leren omgaan. Een beetje plannen en sparen hoort gewoon bij het leven. Het zou fijn zijn als we dat voor zijn achttiende op orde hebben. Vanaf achttien jaar hebben we, zonder zijn toestemming, geen inzicht meer in zijn bankrekening en wordt het lastiger om te kunnen sturen.

Een optie is om het principe van kleedgeld te houden, maar het niet meer op zijn rekening te storten. We houden gewoon in een overzicht bij hoeveel geld hij heeft gespaard aan kleedgeld en hoeveel hij kan uitgeven. Op deze manier is het geen onbeperkte bron en zal hij moeten nadenken aan welke kleding of schoeisel hij op dat moment zijn geld wilt besteden. Een volgende stap is dan om het daarna weer rechtstreeks op zijn rekening te boeken.

Ik vind het erg jammer dat we deze beslissing moesten nemen. Hierdoor geven we aan geen vertrouwen te hebben in het pad dat hij zelf kiest. Hij heeft recht op zijn eigen fouten, maar hoever ga je daar in? Soms moet je misschien iemand tijdelijk tegen zichzelf beschermen. Dat hij zijn kleedgeld niet gebruikt voor kleding is zijn keuze. Het feit dat hij het geld besteedt aan het kopen van drank en sigaretten maakt het lastig. Dat sigaretten niet goed voor je zijn weten we allemaal. De gevolgen van drank op jonge leeftijd is onduidelijker. Word je meer verslavingsgevoelig en wat doet het met de ontwikkeling van je hersenen?

Vanaf zijn geboorte heb ik alles gedaan om hem zo goed mogelijk op te laten groeien. Gezond eten, weinig snoepen, geen frisdrank, veel fruit, weerstand opbouwen, buiten spelen en sporten. Naarmate hij ouder wordt krijg je als ouder minder invloed. Het wordt dan vertrouwen op de opvoeding, maar helaas gooit de puberteit soms roet in het eten. Zijn hormonen winnen het van zijn gezond verstand. Wachten tot het over gaat, hier en daar wat bijsturen en dan maar hopen dat er geen blijvende schade is, vind ik lastig. Het voelt alsof ik hem moet beschermen, maar dat gaat helaas niet meer. Het enige wat ik kan doen is het in ieder geval niet sponsoren. Ik denk dat hij snel weer een baantje heeft.

Het komt allemaal door jou

Het komt allemaal door jou

Klagen, zeuren, niet blij zijn, maar er iets aan doen: ho maar. Mijn zoon heeft er op dit moment echt een handje van. Iedere dag is het eten niet goed, maar de uitdaging aannemen om zelf een lekkere maaltijd te bereiden is er niet bij. Koken is niet mijn hobby, maar zo slecht is het nu ook weer niet. Grootste probleem voor mijn zoon is dat mijn maaltijden te veel groente bevatten. Lekker makkelijk commentaar leveren, maar zelfs het uitzoeken van een recept is al teveel moeite.

De voetbal is ook zo’n issue. Hij is niet blij met hoe het gaat. Maar naar zijn rol in het geheel kijken dat is er niet bij. Alles en iedereen moet veranderen maar hij niet, want het is niet zijn schuld. Ook zijn teamgenoten voelen zich niet verantwoordelijk, de coach begrijpt er volgens het hele team echt werkelijk niets van. Dat voetbal een teamsport is waarbij iedereen zich moet inzetten voor een goede samenwerking snappen ze wel. Dat ze daarvoor eerst naar zichzelf kunnen kijken gaat een stap te ver. Eerst moeten de trainingen leuker en dan gaan ze wel meer hun best doen.

Ik stel mijn zoon vaak de vraag: ‘Wat kan jij er aan doen om de situatie te veranderen?’ Door eerst zelf een betere inzet te tonen op de training ontstaat er vanzelf een wisselwerking. Anderen gaan ongetwijfeld meedoen en ook de trainer gaat nadenken over hoe het leuker kan. Op deze manier neem je zelf verantwoordelijkheid voor de situatie en ben je in staat om het te verbeteren. Ik hou er wel van. Ik sta graag zelf aan het stuur en zeker van mijn eigen geluk.

Dat dit lastig is realiseer ik me. Het is makkelijker om de schuld bij een ander neer te leggen, want dan hoef je er zelf niets aan te doen en we hebben een excuus. Het vergt ook wel moed om je eigen rol te onderkennen voor de situatie waarin je je bevindt. Wat is jouw aandeel in het feit dat je partner vreemd gaat? Of wat had ik anders kunnen doen om te voorkomen dat ik nu zoveel schuld hebt? Niet leuk, maar wel prettig om te weten dat niet alles je zomaar overkomt. Je hebt wel degelijk invloed.

Dit geldt ook voor je pensioen. Je kan natuurlijk als het zover is gaan klagen dat het allemaal zo slecht geregeld is. De overheid, de banken en de pensioen- en verzekeringsmaatschappijen hebben niet goed voor je gezorgd. Lekker makkelijk en in ieder geval een excuus voor de situatie waarin je zult belanden. Als je op dit moment zelf aan de slag gaat, zorg je ervoor dat je minder afhankelijk wordt. Ga nu zelf aan het stuur staan voor later. Dat betekent wel dat je uit de luie stoel moet komen en jezelf een schop onder je kont moet geven. Werken aan je administratie vinden velen niet leuk, maar is helaas noodzakelijk.

Ik herken het allemaal erg goed en dat is waarschijnlijk ook de reden dat het gedrag van mijn zoon me zo mateloos irriteert. Niets menselijks is mij vreemd. Een aantal zaken zou ik graag anders zien, maar daar kan ik helaas niets aan veranderen. Ik zou graag eerder naar mijn bed gaan en ‘s ochtends vroeg beginnen, maar ja ik ben een avondmens. Ik zou ook graag meer begrip voor mijn zoon hebben, maar ja hij snapt niet dat ik het juist zo goed met hem voor heb. Eigenlijk wil ik ook een paar kilo lichter wegen, maar ja ik heb zware botten.

Excuses zijn zo makkelijk te vinden en zo handig om jezelf tevreden mee te stellen. De schuld buiten jezelf neer leggen zodat je er niets aan hoeft te doen. Vaak hebben we ook nog begrip voor elkaar en steunen we elkaar met onze excuses. “Nee, als je heel de week hard gewerkt hebt dan snap ik dat je in het weekend geen zin hebt in je administratie.” Wil jij veranderingen voor elkaar krijgen dan is er maar één manier. Stop met zoeken van excuses.

Doe je ze er een plezier mee?

Doe je ze er een plezier mee

Het gebeurt in mijn omgeving volgens mij nog niet vaak, maar er zijn kinderen die een auto van hun ouders kado krijgen. In de blijdschap van het slagen voor het examen van zowel het rijbewijs en de middelbare school kan het ineens zomaar gebeuren. Er is hard voor gewerkt dus hebben ze wel een stevig kado verdiend. De eerste kinderen waar ik het bij meemaakte, daar kon ik het nog een beetje verklaren. Geboren met een gouden lepel in hun mond, hoorde dat er eigenlijk gewoon bij. Het was eigenlijk raar geweest als ze het niet gekregen hadden.

Maar nu afgelopen week kwam het ineens een stuk dichterbij. De dochter van vrienden van mij is geslaagd voor haar beide examens en heeft een auto gekregen. Ze hebben nog meer kinderen, dus ik denk dat het daar ook voor gaat gelden. Voor het verlossende ja-woord was er nog wel twijfel of de auto er wel of niet moest komen. Maar in de euforie van het moment is gelijk de auto gekocht. Het ijzer smeden als het heet is, is hierbij zeer toepasselijk. Is de trend nu gezet en wie gaan er volgen? Bij zoonlief begonnen zijn ogen al een beetje te glimmen toen hij het hoorde. Hij ziet mogelijkheden, een VW Polo vindt hij wel een leuke auto.

Bij het kopen van een auto heb je natuurlijk de aanschafprijs, maar ook de kosten om hem te gebruiken. De verzekering, de belasting, het onderhoud en niet te vergeten de brandstof. De auto is voor haar aangeschaft, maar de gebruikskosten gaat ze zelf betalen. Ik schat per maand minimaal €50,- aan kosten. Iedere maand een dag werken om erin te kunnen rijden en misschien nog wel meer ook. Of het nou allemaal wel zo gunstig is, blijft de vraag. Bij haar nieuwe studie zit een OV-jaarkaart en in het weekend staan er van haar ouders 2 auto’s voor de deur. Ik geloof dat ze elektrisch rijden, maar anders moet ze een keer tanken als ze het slecht treft.

In het kader van financieel vrij worden en kunnen ontsnappen uit de ratrace is het hebben van een auto een minpunt. Het is een liability, een bezit dat geld kost. Het is slimmer om assets te kopen, bezit dat geld oplevert. Door de auto wordt ze verplicht om te gaan werken, terwijl als ze bijvoorbeeld aandelen had gekregen die winst uitkeren, ze zelfs minder kan gaan werken. Aan de andere kant ervaart ze nu wel direct de lasten van een liability en zorgt dat ervoor dat ze in de toekomst misschien andere beslissingen gaat nemen. Je kan niet beter leren, dan door het zelf te ervaren.

Je eerste eigen auto is vaak ook een bijzondere aankoop. Vol trots wordt er verteld wat het was, welke kleur, hoe oud en hoeveel ervoor betaald is. Van andere auto’s weten we dat niet meer, maar de eerste blijft speciaal. Het zelf bij elkaar sparen en kopen zorgt voor extra waardering. De vraag is of dit ook niet een beetje van vroeger is. De verhalen die ik nu hoor is dat de jeugd geen bezit meer wil hebben. Ze delen of lenen wel als ze wat nodig hebben. Een veel betere trend om lekker flexibel te blijven en geen onderdeel te worden van de ratrace. Vooral geen langlopende verplichtingen aangaan.

Is een auto krijgen, waar je zelf het gebruik van moet betalen, dan wel een mooi kado? Als er geen gebruik gemaakt wordt van de eenmalige vrijstelling dan moet er ook nog schenkbelasting betaald worden! Ik zelf denk dat het in eerste instantie wel leuk is om een auto te krijgen, maar dat in het dagelijks leven al snel de nadelen ervaren zullen worden. Je bent waarschijnlijk vaker de Bob, iedereen wil meerijden en iedere maand betalen terwijl je er niet zo vaak gebruik van maakt. Misschien is de wens de vader van mijn gedachte?

Mijn advies aan de dochter van mijn vrienden is het volgende: Ik zou de auto verkopen, het geld investeren, het geld dat je uitspaart aan niet betaalde gebruikskosten gaan sparen, de auto’s van je ouders gebruiken en de enkele keer dat je misgrijpt, van het geld op je rekening een taxi bestellen. Op deze manier heb je wel de lusten, maar veel minder de lasten. Je kan natuurlijk ook gewoon op kamers gaan in de stad en dan heb je helemaal geen auto nodig.

Het weerstaan van verleidingen

Het weerstaan van verleidingen

Je kind om leren gaan met geld blijft lastig. Waar doe je goed aan? Mijn zoon ontvangt kleedgeld, maar kleding kopen ho maar. Hij geeft zijn geld aan alles uit behalve aan kleding. Dit zorgt ervoor dat hij, inclusief het geld dat hij verdient met zijn bijbaantje, een behoorlijk rijke puber is. Voorheen pinde hij al zijn betalingen en kon ik zien waar hij zijn geld aan uitgaf. Het waren vooral aankopen bij supermarkten, snackbars en fastfoodketens en niet te vergeten de bus. Tegenwoordig haalt hij steeds meer geld direct uit de muur en de vraag is waaraan hij dit besteedt? Waarschijnlijk nog steeds bij de supermarkt, maar dan aan aankopen via een 18-jarige!

Zijn klerenkast heeft hij uitgebreid, want ik zie hem steeds vaker in kleding wat niet van hemzelf is. Op deze manier loopt hij nog niet tegen problemen aan van kledinggebrek. Best lastig allemaal, want dit is natuurlijk niet zoals ik het graag zou zien. Als kind van een moneycoach gaat hij natuurlijk goed met zijn geld om. Kleedgeld wordt gebudgetteerd en aan kleding besteedt. Het geld van zijn bijbaantje zet hij gedeeltelijk op een spaarrekening zodat hij leert sparen. De rest gebruikt hij om bij een avondje uit een colaatje te kopen. Welkom in de echte wereld, zo werkt het dus niet bij mijn zoon.

Ik vraag me af of het niet beter is om te stoppen met zijn kleedgeld. Hij heeft nu veel geld te besteden en waaraan hij dat doet, daar word ik niet blij van. Hij is nog in de groei en zijn kleding wordt dus nog te klein. Ook ‘voetbalt’ hij in zijn vrije tijd en trapt op deze manier nog gaten in zijn schoenen. Je wilt als ouder dat je kind er leuk en verzorgt bijloopt. Daarnaast gebruikt hij zijn geld voor zaken die niet goed voor hem zijn. Teveel snoep, frisdranken en verkeerd voedsel om het over drank en sigaretten nog maar niet te hebben. Het kleedgeld werkt op meerdere vlakken tegen mij.

Het weerstaan van verleidingen is voor volwassenen al moeilijk. Zodra ze weten dat het geld er is, dan wordt het uitgegeven. Zelfs als het er niet is dan lenen ze het. Nee zeggen tegen verleidingen is blijkbaar heel moeilijk en het hebben van geld maakt het niet makkelijker. Soms denk ik dat ik mijn zoon beter kan beschermen tegen al de verleidingen door hem te beperken in zijn geld. Gewoon zijn kleren betalen en hem helpen door een bedrag van zijn salaris over te boeken naar een spaarrekening waar hij niet bij kan. Wanneer stop je hier dan mee, voor iedere leeftijd zijn er nieuwe verleidingen?

Een belangrijk leermoment komt als hij tegen de beperkingen van zijn geld aanloopt. Hopelijk sta ik dan sterk in mijn schoenen en kan ik mijn poot stijf houden. We gaan dan ongetwijfeld de discussie krijgen dat hij te weinig kleedgeld ontvangt. Ik ben hier in ieder geval al op voorbereid. Bij deze timmerman piepen de deuren niet. Ik maak maandelijks een overzicht van mijn zoon zijn inkomsten en uitgaven en ik kan hem haarfijn laten zien waar hij zijn geld aan besteed. Annemarie van Gaal zou zeggen dat hij een te hoog pin-gedrag heeft.

Hoe lastig het ook is en hoe tegenstrijdig het ook voelt, toch denk ik dat het goed is dat hij kleedgeld heeft. Voor sommigen is het weerstaan van verleidingen moeilijk en op deze leeftijd kunnen we hem nog helpen. Nu praten we over honderden euro’s, maar als hij dadelijk zijn eerste echte baan heeft dan praten we over duizenden euro’s. Vanaf zijn achttiende kan ik niet meer bij zijn rekening en is hij vogelvrij. Daarbij wordt mijn invloed op hem met de jaren minder en dat is goed. Hij mag zijn eigen fouten maken en dat mag ik ook. Voor zijn bestwil is het beter als ik dat, met betrekking tot zijn opvoeding, niet teveel doe.

Je leven in de wachtstand

Je leven in de wachtstand

Ik hoor het steeds meer om mij heen. Het heeft ongetwijfeld met mijn leeftijd te maken. Mensen die in een baan zitten waar ze het niet meer naar hun zin hebben. Teveel reorganisaties, uitgeklede functies, onzekerheden door weer een toekomstige ontslagronde. Maar ook te lang in dezelfde routine en er geen lol meer aan beleven. Er zijn er steeds meer die ontslagen worden en waarvoor het lastig is om weer aan nieuw werk te komen. Geld speelt in deze situaties vaak een bepalende rol.

Ik houd nog maar even vol, want ik verdien zoveel en als ik wat anders ga doen dan ga ik nooit zoveel verdienen. Als ik nu weg ga dan loop ik misschien een goed sociaal plan mis. Als ik deze baan aanneem dan verdien ik nog minder dan dat ik vanuit mijn WW-uitkering krijg. Ik zou wel willen starten met een eigen onderneming, maar dan loop ik risico met het ontvangen van mijn WW-uitkering. Dat laatste is heel herkenbaar voor mij.

Eigenlijk zet je je leven tijdelijk in de wachtstand. Je wacht totdat je geen recht meer hebt op de uitkering of je wacht totdat je werkgever de beslissing voor je neemt. Vanuit eigen ervaring kan ik vertellen dat ik een enorme vrijheid voelde toen mijn uitkering over was. Ik vond dat ik al die jaren hard had gewerkt en dus bijgedragen had aan mijn eigen uitkering. Ik verdiende een behoorlijk salaris en van best veel naar helemaal niets was een te grote overgang. Het was niet mijn idee geweest om te stoppen met werken. Ik had het geld niet nodig om in mijn levensbehoefte te kunnen voorzien, maar ik had het wel nodig in mijn verwerkingsproces: wennen aan het minder verdienen.

De bijbehorende verplichtingen nam ik daarbij op de koop toe. Verantwoording afleggen over hoeveel moeite ik deed om een nieuwe baan te vinden. Plichtsgetrouw als ik ben was dat een hele belasting. Vanuit de WW een bedrijf starten stelt nog meer eisen en het einde van mijn WW-uitkering voelde als een enorme last die van mijn schouders viel. Afgelopen week herkende ik hetzelfde bij een vriendin. De WW-uitkering is over en alles gaat ineens stromen. Ze weet wat ze wilt met haar bedrijf en alles valt op dit moment op zijn plaats. Voor hoeveel meer mensen zou dit gelden?

Iets wat er is om je te helpen, kan je dus behoorlijk in de weg zitten. Zeker bij banen waar je het echt niet meer naar je zin hebt. Blijven zitten omdat je denkt dat veranderen per definitie financiële achteruitgang betekent. Je zekerheid opgeven, maar hoe zeker is die baan eigenlijk? Je weet dat je situatie gaat veranderen, maar je neemt hierover niet zelf de regie in handen. Gewoon afwachten wat er gaat gebeuren en maar kijken of en wat voor baan ze voor je bedenken.

Als ik het nu allemaal zo bekijk dan denk ik: ga gewoon aan de slag. Neem die leuke uitdagende baan ook al verdient het minder. Wie weet wat voor mogelijkheden er allemaal weer op je afkomen. Ga zelf op zoek naar iets nieuws en wacht het sociaal plan niet af. Het leven is te kort om hele dagen bezig te zijn met werkzaamheden waar je geen energie van krijgt. Ik hoor jullie al denken, jij hebt makkelijk praten. En dat is waar, maar daar heb ik wel zelf voor gezorgd en dat kunnen jullie ook.

Ga kritisch door je uitgaven heen. Zorg dat je van minder inkomen kan leven en ga dat extra sparen. Verkoop al de overbodige spullen via marktplaats en bouw je buffer verder op. Ga op zoek naar die nieuwe baan of begin naast je huidige werk voor jezelf. Start met een studie en begin met je omscholing als je het roer echt helemaal om wilt gooien. Als je eenmaal de stap genomen hebt, weet ik zeker dat het moment komt dat je zegt, had ik dit maar veel eerder gedaan.

Ik weet dat het een zinloos advies is, want zo werkt het niet. We blijven gewoon wachten op hetgeen waar we denken recht op te hebben. We weten wat we hebben en niet wat we krijgen. Voor een deel van mijn leeftijdsgenoten is het misschien te laat, maar vertel je ervaringen wel door aan je kinderen. Zorg dat zij wel aan de slag gaan om geld voor ze te laten werken. Mochten zij dan richting de vijftig lopen en het niet naar hun zin hebben dan zijn ze in ieder geval financieel in de gelegenheid om keuzes te maken. Op deze manier sta je in iedere geval niet voor niets in de wacht.